Poradnik

KALKULACJA KOSZTÓW OSOBOWYCH

Analizując strukturę kosztów projektów badawczych realizowanych aktualnie w Polsce widać wyraźnie, że w wielu przypadkach nie doszacowane są koszty osobowe. Problem jest poważny, gdyż jest to jedna z przyczyn niskiego stopnia zwrotu naszej składki do budżetu 5.PR.

Koszty robocizny ostatnio znacząco wzrosły z uwagi na następujące fakty:

  1. Opłacanie składek ZUS od prac zleconych i umów o dzieło, zgodnie z decyzją z 11 stycznia 2001.
    podstawa prawna: Dz. U. Nr 8 poz. 64; 2 luty 2001.
  2. Odprowadzanie podatku dochodowego od wynagrodzeń ze środków 5 PR.
    Ministerstwo Finansów nie zgodziło się na ich kwalifikację jako środków pomocowych.
    podstawa prawna: List Ministra Finansów do Ministra Nauki z dn. 31 maja 2001. KPK otrzymało kopię listu 12 października 2001.
  3. Umocnienie się złotówki. Raz osiągnięty pułap wynagrodzeń wyrażony w PLZ nie może być pomniejszony z uwagi na spadek kursu euro. Oznacza to zwiększenie kosztów robocizny wyrażonych w euro.
  4. Podwyższenie średnich zarobków w gospodarce i w dziedzinie badań naukowych.

W związku z powyższym celowym jest dokonanie ponownej kalkulacji kosztów robocizny w realizowanych projektach 5PR. Należy przygotować dokument potwierdzający wzrost kosztów. Powinien być on podstawą do:

  1. Korekty finansów w biegnących projektach. Można przeliczyć wyższe stawki godzinowe i zastosować w bieżących raportach finansowych "cost statements". Oznacza to redukcję całkowitych nakładów pracy wyrażonych w person months - należy zadeklarować uzupełnienie braku własnym, bezpłatnym aportem. Jeżeli do końca projektu zostało 6 miesięcy - nie warto tego robić, jeżeli więcej - zdecydowanie rekomenduję.
  2. Stosowania wyższych stawek we wszystkich składanych obecnie wnioskach projektowych.

Proszę też zwrócić uwagę na następujące częste nieprawidłowości przy kalkulowaniu kosztów:

  1. Koordynator narzuca nam kwotę całkowitego kosztu projektu (powinien uzgodnić wyłącznie ilość osobo-miesięcy, chociaż w pewnych przypadkach może być uzasadnione podanie całkowitego kosztu) lub koordynator narzuca nam kwotę całkowitego kosztu projektu i stawkę miesięczną robocizny (nie ma do tego prawa!). Należy wtedy deklarować rzeczywiste koszty wynagrodzenia (ceńmy się!!!). W rezultacie otrzymamy mniej osobo-miesięcy w planie pracy lub przy tej samej ilości robocizny obniżone dofinansowanie z Komisji Europejskiej, ale nie będziemy "dziadami".
  2. Stosowanie średnich (average) stawek godzinowych zamiast aktualnych (actual). W projektach europejskich zwykle pracują najwybitniejsi specjaliści i powinni oni otrzymywać godziwą zapłatę. Stawka eksperta może być skalkulowana wg aktualnych stawek rynkowych (jeżeli nie ma takich ekspertów w instytucie) lub wg rzeczywistych, potwierdzonych apanaży danej osoby (np. udokumentowanych wartością z PIT podzieloną przez 12; potwierdzonych wypłatami w innych projektach BŚ, Phare, etc.).
  3. Nie wykorzystywanie mechanizmu podwykonawcy. Eksperci powinni prowadzić usługi doradcze jako osoby prawne. Można wtedy stosować wysokie rynkowe stawki, por. pkt b.

Chciałbym zachęcić władze instytucji naukowych do rozważenia wprowadzenia specjalnych regulacji wewnętrznych podwyższających wynagrodzenia osób uczestniczących w programach europejskich. Decyzja dyrektora/rektora o wprowadzeniu np. 50% stałej premii staje się automatycznie podstawą do podwyższenia kosztów robocizny o 50%. Komisja Europejska nie może ingerować w regulacje wewnętrzne, jeżeli są one zgodne z przepisami polskimi.

Często pojawia się problem, że podwyższenie wynagrodzenia na czas realizacji projektu jest wprawdzie możliwe, natomiast po jego zakończeniu nie będzie możliwa "degradacja" pracownika. Jeżeli uczestnictwo w projekcie europejskim jest tylko jednorazowym przypadkiem, to rzeczywiście jest to pewien problem. Jeżeli uczestniczymy już w dwóch i składamy następnie wnioski projektowe, staliśmy się ekspertami (menedżerami) europejskimi i zasługujemy na znacznie wyższe wynagrodzenie.

Obserwujemy ostatnio dość obiecujący trend kalkulowania coraz wyższych stawek robocizny w nauce. Przeważają obecnie stawki 1600-2000 euro/miesiąc. Mam nadzieję, że trend ten się utrwali.

W razie jakichkolwiek wątpliwości prosimy o kontaktach z Krajowym Punktem Kontaktowym (p. Anna Wiśniewska lub inni koordynatorzy krajowi, tel. (22) 826-25-02).

Andrzej Siemaszko
Dyrektor KPK 5 PR UE


Początek strony Ostatnia modyfikacja 22.11.2001 Joanna Żychowicz